De anaalklieren zijn twee zakvormige structuren die te vinden zijn aan beide kanten van de kringspier van de anus. De wand van dit zakje bevat veel talg- en zweetklieren die vocht produceren met de typische indringende geur. Telkens als het dier poept, worden de anaalklieren leeg gedrukt door het verwijden van de anus. Het vocht uit deze klieren komt dan op de ontlasting terecht, waardoor het een soort markeringsfunctie heeft. Bij honden en katten kunnen verschillende problemen aan de anaalklieren ontstaan. In deze informatiebrief lichten we toe wat dit voor uw huisdier betekent.

Anaalklierproblemen
Er kunnen verschillende soorten problemen ontstaan met de anaalklieren. Regelmatig zien we honden die overvolle anaalklieren hebben, waardoor ze ‘sleetje rijden’ (met het achterwerk over de vloer schuiven) of overmatig likken rond de anus of staartbasis. Door het vele likken kunnen er zelfs ’hot spots’ (vieze ontsteking van de huid) ontstaan. Vaak zit er bij deze honden een ingedikte inhoud in de anaalklieren, waardoor deze er door hen zelf moeilijk uitgedrukt kan worden. Als de hond hier last van krijgt adviseren wij u om de anaalklieren handmatig te laten leegdrukken op de praktijk. Het kan zijn dat dit handmatig ledigen meerdere malen per jaar herhaald moet worden. Een enkele keer is het tevens nodig om de anaalklieren schoon te spoelen.

Naast overvulling kan er een infectie in de anaalklieren optreden. Honden met een anaalklierontsteking hebben veel last van irritatie en likken continue onder de staart. De inhoud van de anaalklieren is in dit geval waterig tot zelfs geel/groen of bloederig met een zure lucht. Om een anaalklierontsteking te behandelen moeten de anaalklieren worden gespoeld en aansluitend gevuld met een antibioticazalf. Als zo’n infectie onbehandeld blijft kan er een abces ontstaan. Dit is zichtbaar als een donkerrode zwelling naast de anus. Dit is voor de hond erg pijnlijk en als het abces openspringt kan er pus of bloed zichtbaar zijn. Het abces wordt meestal behandeld door het uit te spoelen in combinatie met antibiotica tabletten en pijnstillers. Verder moet likken voorkomen worden.

Bij oudere honden kunnen er ook tumoren voorkomen in de anaalklier; er kan dan ter plaatse een bobbel worden gevoeld. Voor het stellen van deze diagnose kan een biopt worden genomen. Ook kan er besloten worden om de anaalklier met gezwel direct geheel te verwijderd en op te sturen voor weefselonderzoek.

Voorkomen
Problemen met de anaalklieren kunnen soms verminderd worden door uw huisdier een speciale voeding te geven. Vezelrijke voedingen verbeteren het legen van de anaalklieren tijdens het poepen.

Honden met huidallergieën hebben vaak last van jeuk rond de anus en van anaalklierinfecties. Sommige honden met een allergie hebben nergens jeuk behalve rond de anus. Met een aangepaste voeding en/of door het behandelen van een allergie voor omgevingsallergenen (atopie), kunnen jeuk en infecties van de anaalklieren voorkomen worden. Zie hiervoor ook onze informatiebrieven over voedselovergevoeligheid en atopie.

Samenvattend
Het belangrijk om uw hond of kat na te laten kijken door de dierenarts als hij of zij ‘sleetje rijdt’ of veel rond de anus likt. Zo kan de anaalklier nagevoeld worden en de inhoud worden beoordeeld. Op deze manier kan de juiste behandeling en diagnose worden ingesteld zodat we uw huisdier zo goed mogelijk kunnen helpen.